Trang thông tin điện tử Trung tâm xúc tiến Du lịch tỉnh Lạng Sơn

Tái hiện không gian văn hóa tâm linh Then Tày Lạng Sơn

Nằm trong khuôn khổ Tuần Văn hóa, Thể thao và du lịch tỉnh Lạng Sơn lần thứ III 2019, trung tâm Thông tin Xúc tiến Du lịch tổ chức Không gian văn hóa Then Tày tại Gian hàng quảng bá loại hình du lịch tâm linh Xứ lạng trong Khuôn viên Bảo tàng tỉnh Lạng Sơn. Hoạt động này diễn ra từ ngày 25/2/2019 đến hết ngày 03/3/2019 thu hút đông đảo bà con và du khách đến tham quan và tìm hiểu.

Không gian văn hóa Then tày được tái hiện trong khuôn viên Bảo tàng tỉnh Lạng Sơn

Nhắc đến Then người ta nghĩ đến một loại hình sinh hoạt tín ngưỡng dân gian của người Tày Nùng. Then có nguồn gốc từ lâu đời, trải qua hàng trăm năm tín ngưỡng này vẫn tồn tại và phát triển trong đời sống của cộng đồng các dân tộc Tày và Nùng ở Việt Nam. Người làm Then có thể là đàn ông hoặc đàn bà, ở Lạng Sơn đàn ông làm Then người ta gọi là “Then Tậc”; đàn bà làm Then gọi là “Mè Then”.

Tục thờ cúng chúa Then là một loại hình nghệ thuật văn hóa tâm linh dân gian luôn có sức sống khá mãnh liệt trong đời sống cộng đồng các dân tộc Nùng, Tày Lạng Sơn. Tục thờ chúa Then là loại hình văn hóa phi vật thể vừa mang tính động, hàm chứa tính nhân văn cao, vừa mang âm hưởng của loại hình văn hóa tín ngưỡng dân gian gắn liền với từng bản sắc của dân tộc Tày, Nùng không chỉ là cầu an lành, may mắn mà còn gắn liền với sinh hoạt tín ngưỡng trong năm.

Tín ngưỡng Then có nhiều nghi lễ, tùy thuộc vào yêu cầu của gia chủ mà thầy Then thực hành nghi lễ đó để giúp gia chủ cầu bình an. Các loại nghi lễ của Then bao gồm: Then cầu an giải hạn, thường diễn ra vào dịp đầu năm; Then nàng hang, thường diễn ra vào dịp Trung thu; Then cúng mụ, diễn ra vào dịp cúng đầy tháng; Then thôi tang; lẩu Then, đây là nghi lễ lớn nhất của nhà Then… Lẩu Then có nhiều loại, lẩu Then khai quang, lẩu Then tăng sắc, lẩu Then khao quân, lẩu Then cáo lão. Một lễ Then, quân Then phải trải qua nhiều cung cửa để đi từ gia đình chủ lễ lên trình diễn Ngọc Hoàng: Thổ công, Thành hoàng, Táo quân, Tổ tiên, Pháp sư, cửa tướng, đường ve sầu, cửa do người làm Then không thành cai quản (khau khắc khau hai), cửa ông Khuông ông Khắc, vượt biển, chợ Tam quang, Ngọc hoàng…

Với rất nhiều nghi lễ như vậy, Then đóng vai trò rất quan trọng trong đời sống của người Tày và Nùng ở Việt Nam cũng như ở Lạng Sơn. Trải qua nhiều bước thăng trầm, Then vẫn tồn tại trong đời sống văn hóa tinh thần của người Tày như một sự minh chứng cho sức mạnh trường tồn của tinh thần dân tộc, bản sắc dân tộc Xứ Lạng.

 

Trung tâm Thông tin Xúc tiến du lịch Lạng Sơn